Nhiếp ảnh là gì? Khám phá thế giới qua ống kính cho người mới bắt đầu

Bạn giơ điện thoại lên, bấm nút và có một bức hình. Nhưng nhiếp ảnh là gì thực sự đằng sau thao tác đơn giản đó? Vượt lên trên việc ghi lại một khoảnh khắc ngẫu nhiên, nhiếp ảnh là cách bạn sử dụng ánh sáng để kể câu chuyện và thể hiện góc nhìn cá nhân. Nếu bạn đang muốn bước chân vào thế giới này nhưng e ngại trước những thông số kỹ thuật khô khan, bài viết này sẽ giúp bạn nắm bắt những nền tảng cốt lõi nhất một cách dễ hiểu.

Nhiếp ảnh là gì? Bản chất thực sự của nhiếp ảnh

Về mặt ngôn ngữ học, từ "Photography" (Nhiếp ảnh) có nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp, được ghép bởi từ "phos" (ánh sáng) và "graphis" (vẽ). Hiểu một cách đơn giản nhất, nhiếp ảnh chính là nghệ thuật vẽ bằng ánh sáng.

Về mặt vật lý, khi bạn bấm máy, cửa trập sẽ mở ra để ánh sáng đi qua ống kính và ghi lại hình ảnh trên bề mặt cảm biến (đối với máy ảnh kỹ thuật số) hoặc cuộn phim (đối với máy ảnh phim). Tuy nhiên, về mặt cảm xúc, nhiếp ảnh là công cụ để bạn "đóng băng" thời gian, lưu giữ một khoảnh khắc không bao giờ lặp lại lần thứ hai. Một bức ảnh đẹp không chỉ sắc nét mà còn phải truyền tải được cảm xúc của người cầm máy đến người xem.

Khám phá thế giới qua ống kính: Bắt đầu từ tư duy quan sát

Lỗi lớn nhất của người mới là quá tập trung vào việc mua thiết bị đắt tiền mà quên mất việc rèn luyện tư duy. Để thế giới qua ống kính trở nên sống động, bạn cần thay đổi cách mình nhìn nhận vạn vật xung quanh.

Học cách "nhìn thấy" ánh sáng

Ánh sáng là mực vẽ của nhiếp ảnh gia. Trước khi đưa máy lên, hãy tự hỏi: Nguồn sáng đang đến từ đâu? 

Thay vì chỉ chụp vào buổi trưa với ánh sáng chói chang làm bức ảnh bị phẳng và gắt, hãy thử xách máy ra đường vào "giờ vàng" (Golden Hour) - khoảng thời gian ngay sau khi mặt trời mọc hoặc trước khi mặt trời lặn. Ánh sáng lúc này chiếu xiên, tạo ra những dải bóng đổ dài, mang lại màu vàng ấm áp và tạo chiều sâu 3D rõ rệt cho mọi vật thể bình thường nhất.

==> Xem ngay: Tư Duy Chụp Ảnh: Đừng Bấm Máy Khi Chưa Quan Sát Ánh Sáng

Tìm kiếm những góc nhìn phi truyền thống

Chúng ta thường có thói quen chụp ảnh ở ngang tầm mắt (Eye-level). Điều này khiến các bức ảnh trở nên nhàm chán vì đó là góc nhìn mà ai cũng thấy mỗi ngày. 

Để tạo sự đột phá, hãy thay đổi vị trí vật lý của bạn. Cúi thấp người sát mặt đất để chụp một vũng nước phản chiếu bầu trời, hoặc leo lên cao để chụp thẳng góc xuống (Top-down). Khi bạn thay đổi góc độ, một con hẻm nhỏ quen thuộc cũng có thể biến thành một đường dẫn hình học đầy ấn tượng.

==> Xem thêm: Làm Sao Để Căn Khung Hình Hợp Lý? Gợi Ý Bố Cục Ảnh Đơn Giản Và Hiệu Quả

Tập trung vào chi tiết và sự tối giản

Khi đứng trước một khung cảnh rộng lớn, người mới thường tham lam muốn thu hết mọi thứ vào một khung hình, dẫn đến bức ảnh bị rối rắm. Hãy thử làm ngược lại: tiến lại thật gần. Tập trung vào một chiếc lá đang đọng sương, một đôi bàn tay nhăn nheo của người thợ, hoặc một ánh mắt. 

Sự tối giản (Minimalism) và việc loại bỏ các chi tiết thừa thãi ra khỏi khung hình chính là chìa khóa để thông điệp của bạn trở nên mạnh mẽ hơn.

3 Yếu tố kỹ thuật cốt lõi (Tam giác phơi sáng)

Để ánh sáng vẽ nên một bức ảnh đúng ý muốn, bạn cần làm quen với "Tam giác phơi sáng". Đây là ba thông số cơ bản nhất có mặt trên mọi chiếc máy ảnh, quyết định bức ảnh của bạn sẽ sáng hay tối, mờ hay nét.

• Khẩu độ (Aperture): Đây là độ mở của ống kính, hoạt động giống như con ngươi của mắt người. Khi bạn mở khẩu độ lớn (như f/1.8, f/2.8), ánh sáng vào nhiều hơn, giúp chụp tốt trong bóng tối. Quan trọng hơn, khẩu độ lớn tạo ra hiệu ứng xóa phông (làm mờ hậu cảnh), rất lý tưởng để chụp ảnh chân dung. Ngược lại, khép khẩu nhỏ (như f/8, f/11) sẽ giúp mọi chi tiết từ gần đến xa đều sắc nét, phù hợp để chụp phong cảnh.

• Tốc độ màn trập (Shutter Speed): Là khoảng thời gian cảm biến tiếp xúc với ánh sáng, giống như tốc độ chớp mắt của bạn. Tốc độ rất nhanh (như 1/1000 giây) giúp "đóng băng" một vận động viên đang chạy hoặc giọt nước đang rơi. Ngược lại, tốc độ chậm (như 1/10 giây hoặc phơi sáng vài giây) sẽ tạo ra hiệu ứng chuyển động mờ nhòe nghệ thuật, như vệt sáng của đèn xe chạy trên phố vào ban đêm.

• Độ nhạy sáng (ISO): Đây là mức độ nhạy cảm của cảm biến với ánh sáng. Khi chụp ở môi trường quá tối mà khẩu độ và tốc độ không thể bù đắp đủ, bạn phải tăng ISO để ảnh sáng lên. Tuy nhiên, cái giá phải trả khi đẩy ISO lên quá cao là bức ảnh sẽ xuất hiện các hạt nhiễu (noise), làm giảm độ trong trẻo của chi tiết.

Người mới bắt đầu nên chọn thiết bị nào?

Đừng để thiết bị trở thành rào cản. Bạn hoàn toàn có thể bắt đầu rèn luyện tư duy bố cục bằng chính chiếc điện thoại của mình.

Tuy nhiên, khi bạn muốn can thiệp sâu hơn vào Tam giác phơi sáng, muốn có hiệu ứng xóa phông quang học chân thực (thay vì xóa phông giả lập bằng phần mềm), đó là lúc bạn cần một chiếc máy ảnh thực thụ. 

Một thân máy ảnh Mirrorless phổ thông (như Fujifilm X-T30 II, Sony A6400, Canon R50) kết hợp cùng một chiếc ống kính tiêu cự cố định 50mm f/1.8 là combo hoàn hảo nhất. Ống kính tiêu cự cố định ép bạn phải di chuyển đôi chân để tìm góc chụp, từ đó nâng cao kỹ năng quan sát cực kỳ nhanh chóng.

==> Đừng bỏ qua Máy Ảnh Dưới 10 Triệu Đáng Mua Nhất Cho Người Mới Bắt Đầu

Nhiếp ảnh là một hành trình dài hạn để bạn chậm lại và quan sát thế giới xung quanh kỹ lưỡng hơn. Đừng ngại bấm máy và mắc sai lầm, vì mỗi bức ảnh hỏng đều mang lại một bài học về ánh sáng. 

Nếu bạn đang ở giai đoạn muốn tìm kiếm một chiếc máy ảnh thực thụ để bắt đầu nghiêm túc với đam mê này, đừng ngần ngại ghé thăm Thanh Mai Store. Đội ngũ chuyên viên của chúng tôi luôn sẵn sàng lắng nghe nhu cầu thực tế và tư vấn cho bạn thiết bị khởi đầu phù hợp nhất, hiệu quả nhất mà không lãng phí ngân sách.