Tại sao ảnh chụp không nét? 7 nguyên nhân phổ biến và cách xử lý triệt để

Có bao giờ bạn rơi vào tình huống: Lúc xem trên màn hình nhỏ của máy ảnh thì thấy rất ưng ý, nhưng khi về nhà đổ ảnh ra máy tính thì lại thất vọng tràn trề vì ảnh bị mờ nhòe, không sắc nét? Thực tế là, ngay cả những nhiếp ảnh gia kỳ cựu đôi khi vẫn mắc phải những lỗi cơ bản này.

Vậy hãy cùng Thanh Mai Store điểm qua 7 "thủ phạm" giấu mặt và cách để bạn làm chủ thiết bị, giúp mọi khung hình đều nét căng nhé!

7 nguyên nhân phổ biến khiến ảnh không nét

Tốc độ màn trập quá thấp: Gây "vệt mờ"

Đây là nguyên nhân hàng đầu khiến ảnh không nét khi chụp cầm tay. Tốc độ màn trập (Shutter Speed) chính là khoảng thời gian cảm biến mở ra để đón ánh sáng. Nếu tốc độ này quá chậm, chỉ cần một cử động nhỏ của tay bạn cũng đủ tạo ra vệt mờ.

Chính vì vậy, hãy áp dụng quy tắc "1/Tiêu cự". Ví dụ, nếu bạn đang dùng ống kính 50mm, hãy giữ tốc độ tối thiểu là 1/50s hoặc nhanh hơn (1/100s).

Việc tăng tốc độ màn trập sẽ giúp bạn "đóng băng" mọi rung động nhỏ nhất từ cơ thể. Kết quả là những đường nét trong ảnh sẽ trở nên đanh và rõ ràng hơn, ngay cả khi bạn không có điểm tựa để giữ máy.

Rung máy khi bấm nút chụp

Đôi khi lỗi không nằm ở thông số, mà nằm ở chính thao tác của chúng ta. Khoảnh khắc bạn nhấn nút chụp, một lực tác động mạnh có thể làm máy ảnh rung nhẹ ngay đúng lúc màn trập đang mở.

Để giải quyết vấn đề này, bạn chỉ cần học cách cầm máy bằng cả hai tay, tì khuỷu tay sát vào người để tạo thế vững 

Ngoài ra, nếu cần chụp phong cảnh hoặc chụp đêm, việc sử dụng chân máy (tripod) và chế độ hẹn giờ (Self-timer 2s) sẽ loại bỏ hoàn toàn lực tác động từ tay. Từ đó sẽ thu được những bức ảnh phong cảnh sắc nét đến từng kẽ lá, từng hạt cát.

Xem thêm: Hướng Dẫn Cầm Máy Ảnh Đúng Cách Cho Người Mới Bắt Đầu

Lấy nét sai điểm

Nhiều bạn có thói quen phó mặc cho máy tự chọn điểm lấy nét. Kết quả là máy có thể lấy nét vào cái cây phía sau thay vì khuôn mặt người bạn muốn chụp.

Để tận dụng triệt để công nghệ, nếu máy ảnh của bạn có tính năng Eye-AF (Lấy nét vào mắt), hãy bật nó lên. Đôi mắt là cửa sổ tâm hồn của bức ảnh chân dung. Chỉ cần máy ảnh "khóa chặt" vào đôi mắt, bạn có thể tự tin sáng tạo góc chụp mà không lo bị "out nét".

==> Xem thêm: Các Chế Độ Lấy Nét Trên Máy Ảnh, Ống Kính Máy Ảnh Và Cách Sử Dụng Hiệu Quả

Khẩu độ quá lớn gây vùng nét quá mỏng

Những ống kính khẩu lớn như f/1.4 hay f/1.8 rất tuyệt để xóa phông, nhưng chúng cũng là "con dao hai lưỡi". Khi mở khẩu tối đa, vùng ảnh rõ (Depth of Field) sẽ cực kỳ mỏng. Chỉ cần chủ thể nghiêng nhẹ đầu là mắt này nét nhưng mắt kia đã mờ.

Để khắc phục, thay vì luôn để f/1.4, bạn hãy thử khép khẩu lại một chút (ví dụ f/2.8 hoặc f/4.0) khi chụp nhóm người. Việc khép khẩu giúp tăng vùng ảnh rõ, đảm bảo tất cả các chi tiết quan trọng đều nằm trong vùng sắc nét. 

Điều này cực kỳ quan trọng khi bạn chụp ảnh gia đình hoặc chụp sản phẩm cần độ chi tiết cao.

Chủ thể di chuyển quá nhanh

Bạn đang chụp một đứa trẻ đang chạy hay một chú cún đang đùa nghịch? Những chủ thể này đòi hỏi kỹ thuật lấy nét khác biệt.

Bạn chỉ cần chuyển từ chế độ lấy nét đơn (AF-S) sang lấy nét liên tục (AF-C hoặc AI Servo). Ở chế độ này, máy ảnh sẽ liên tục tính toán và bám đuổi theo chủ thể. 

Độ nhiễu hạt (ISO) quá cao làm mất chi tiết

Trong điều kiện thiếu sáng, việc đẩy ISO lên quá cao (như 12800 hay 25600) sẽ sinh ra nhiễu hạt (noise). Những hạt nhiễu này sẽ "ăn bớt" đi những chi tiết nhỏ, làm bức ảnh trông bị bết và thiếu độ sắc sảo. Chính vì vậy, hãy luôn cố gắng giữ ISO ở mức thấp nhất có thể bằng cách mở khẩu hoặc dùng thêm đèn flash.

Một bức ảnh có ISO thấp sẽ giữ được độ mịn màng của làn da và sự sắc sảo của các kết cấu bề mặt sản phẩm. Ảnh của bạn sẽ trông "sạch" và chuyên nghiệp hơn rất nhiều.

Ống kính bị bẩn

Đây là điều mà nhiều bạn hay bỏ qua nhất. Một vết vân tay hay một lớp bụi mỏng trên thấu kính ngoài sẽ khiến ảnh bị mờ như có sương mù bao phủ, làm giảm độ tương phản và độ nét đáng kể.

Để đề phòng, bạn chỉ cần luôn mang theo một chiếc khăn lau kính chuyên dụng hoặc bút lau lens trong túi máy ảnh.

Như vậy, ảnh chụp không nét không phải là do bạn "kém tay", mà thường chỉ là do một vài thiết lập chưa tối ưu hoặc thói quen chưa chuẩn. Bằng việc hiểu rõ 7 nguyên nhân trên, mình tin rằng bạn sẽ sớm có được những bức ảnh nét căng như ý muốn.

Thực tế là, thiết bị đắt tiền chỉ hỗ trợ một phần, chính sự tỉ mỉ và hiểu biết về các thông số mới là yếu tố quyết định chất lượng tác phẩm của bạn. Hãy cầm máy lên, thực hành ngay những lưu ý này và cảm nhận sự thay đổi nhé!